Thực hiện chức năng Thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt động tư pháp, thông qua kiểm sát việc giải quyết vụ án hình sự đối với bị cáo Nguyễn Văn L về các tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ” và “Sử dụng tài liệu giả của cơ quan, tổ chức”, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 4 – Hải Phòng đã phát hiện những sơ hở, thiếu sót trong công tác tuyển dụng, quản lý người lao động là lái xe tại Công ty TNHH Thương mại Quốc Hưng. Trên cơ sở đó, đơn vị đã ban hành Kiến nghị yêu cầu khắc phục vi phạm nhằm phòng ngừa vi phạm pháp luật và tội phạm.

Ảnh minh họa - Nguồn Internet

Tài liệu trong hồ sơ vụ án thể hiện: Khoảng tháng 6 năm 2024, Nguyễn Văn L (sinh năm 1990, trú tại đặc khu Cát Hải, thành phố Hải Phòng) đã đặt mua trên mạng xã hội một Giấy phép lái xe ô tô hạng D giả với giá 17.000.000 đồng. Giấy phép này được làm giả bằng phương pháp in phun màu, có đầy đủ thông tin cá nhân và thể hiện do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp.

Ngày 16 tháng 6 năm 2025, Nguyễn Văn L sử dụng Giấy phép lái xe giả để nộp hồ sơ xin việc tại Công ty TNHH Thương mại Quốc Hưng và được ký hợp đồng thử việc, bố trí điều khiển xe ô tô chở khách du lịch loại bốn bánh có gắn động cơ hoạt động trên địa bàn Cát Bà, thành phố Hải Phòng. Việc tiếp nhận hồ sơ và ký hợp đồng được thực hiện khi doanh nghiệp chưa tiến hành xác minh tính hợp pháp của Giấy phép lái xe theo quy định.

Quá trình làm việc, Nguyễn Văn L được giao điều khiển phương tiện phục vụ hoạt động vận chuyển khách du lịch. Tuy nhiên, đến khoảng 09 giờ 00 phút ngày 28 tháng 6 năm 2025, Nguyễn Văn L đã tự ý điều khiển xe không đúng nhiệm vụ được giao, lưu thông trên tuyến đường không được phép đối với loại phương tiện này. Khi đến Km44+200 đường 356, do không có Giấy phép lái xe hợp pháp, không làm chủ tay lái, điều khiển xe lấn sang phần đường ngược chiều, Nguyễn Văn L đã va chạm với xe mô tô do ông Dương Văn K điều khiển. Hậu quả, ông Dương Văn K tử vong tại chỗ.

Kết quả xác minh của cơ quan chức năng khẳng định không có dữ liệu về giấy phép lái xe mang tên Nguyễn Văn L trong hệ thống quản lý; đồng thời kết luận giám định xác định giấy phép mà Nguyễn Văn L sử dụng là giấy tờ giả.

Qua kiểm sát, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 4 – Hải Phòng nhận thấy quy trình tuyển dụng lái xe còn lỏng lẻo của đơn vị sử dụng lao động cũng là nguyên nhân dẫn đến vụ việc trên. Cụ thể, Công ty TNHH Thương mại Quốc Hưng chưa thực hiện đầy đủ việc kiểm tra, xác minh Giấy phép lái xe của người lao động trước khi ký hợp đồng lao động và giao phương tiện. Việc kiểm tra chỉ dừng lại ở hình thức đối chiếu bằng mắt thường, không thực hiện tra cứu trên hệ thống dữ liệu chuyên ngành hoặc xác minh qua cơ quan có thẩm quyền. Đây là thiếu sót cơ bản trong quy trình tuyển dụng đối với ngành nghề có điều kiện.

Bên cạnh đó, công tác quản lý, giám sát lái xe trong quá trình làm việc chưa chặt chẽ. Người lao động có thể tự ý sử dụng phương tiện ngoài phạm vi nhiệm vụ, không đúng tuyến đường được phép lưu thông mà không có cơ chế kiểm soát hiệu quả.

Ngoài ra, việc phổ biến, quán triệt quy định của pháp luật về phạm vi hoạt động của phương tiện chưa được thực hiện nghiêm túc. Theo quy định hiện hành, phương tiện bốn bánh có gắn động cơ không được phép lưu thông trên một số tuyến đường tại khu vực đặc khu Cát Hải, thành phố Hải Phòng trong đó có tuyến xảy ra tai nạn. Tuy nhiên, doanh nghiệp chưa có biện pháp quản lý cụ thể để bảo đảm cho người lao động tuân thủ.

Những thiếu sót nêu trên là điều kiện dẫn đến việc người không đủ điều kiện điều khiển phương tiện tham gia giao thông, làm phát sinh hậu quả đặc biệt nghiêm trọng.

Từ kết quả kiểm sát, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 4 – Hải Phòng đã ban hành Kiến nghị số 14/KN-VKS-KV4 ngày 17 tháng 3 năm 2026 đối với Giám đốc Công ty TNHH Thương mại Quốc Hưng, yêu cầu thực hiện các biện pháp khắc phục như sau:

Một là, rà soát, bổ sung và thực hiện nghiêm quy trình tuyển dụng lái xe; bắt buộc kiểm tra, xác minh Giấy phép lái xe thông qua hệ thống tra cứu chính thức hoặc thông qua cơ quan chức năng có thẩm quyền, bảo đảm chỉ tiếp nhận người đủ điều kiện hành nghề theo quy định.

Hai là, tăng cường công tác quản lý, giám sát hoạt động của lái xe; thiết lập cơ chế kiểm soát việc sử dụng phương tiện, bảo đảm đúng mục đích, đúng tuyến đường được phép lưu thông; kịp thời phát hiện và xử lý các trường hợp vi phạm.

Ba là, tổ chức tuyên truyền, phổ biến pháp luật về trật tự an toàn giao thông, quy định về điều kiện hành nghề và phạm vi hoạt động của phương tiện; yêu cầu người lao động cam kết chấp hành nghiêm quy định pháp luật.

Đồng thời, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 4 – Hải Phòng yêu cầu doanh nghiệp báo cáo kết quả thực hiện kiến nghị theo đúng thời hạn luật định.

Việc ban hành Kiến nghị trong vụ việc nêu trên cho thấy vai trò của Viện kiểm sát không chỉ dừng lại ở việc Thực hành quyền công tố, xử lý hành vi phạm tội mà còn chủ động phát hiện, loại trừ nguyên nhân, điều kiện làm phát sinh vi phạm pháp luật. Thông qua hoạt động kiểm sát, những sơ hở, thiếu sót trong công tác quản lý của cơ quan, tổ chức được nhận diện kịp thời, từ đó yêu cầu áp dụng các biện pháp khắc phục phù hợp, bảo đảm tính phòng ngừa ngay từ cơ sở.

Nội dung kiến nghị có ý nghĩa thiết thực trong việc nâng cao trách nhiệm tuân thủ pháp luật của doanh nghiệp, nhất là đối với lĩnh vực vận tải hành khách – lĩnh vực kinh doanh có điều kiện, tiềm ẩn nguy cơ cao xâm hại đến tính mạng, sức khỏe của người tham gia giao thông nếu không được quản lý chặt chẽ.

Thời gian tới, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 4 – Hải Phòng tiếp tục tăng cường công tác kiểm sát, gắn việc phát hiện vi phạm với làm rõ nguyên nhân, điều kiện phát sinh để kịp thời ban hành kiến nghị phòng ngừa; qua đó góp phần bảo đảm pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh, thống nhất, phục vụ yêu cầu giữ vững trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn.

Nguyễn Thị Diệu Ngọc - Viện kiểm sát nhân dân khu vực 4